Giáo án Lịch sử 10 - Tiết 1, Chuyên đề 1: Các lĩnh vực của sử học - Năm học 2023-2024 - Trần Thu Hương

Nội dung text: Giáo án Lịch sử 10 - Tiết 1, Chuyên đề 1: Các lĩnh vực của sử học - Năm học 2023-2024 - Trần Thu Hương

1. Ngày soạn: 18/10/2023. Ngày giảng: 25/10/2023 Tiết 1. CHUYÊN ĐỀ 1: CÁC LĨNH VỰC CỦA SỬ HỌC I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức: - Tóm tắt được một số cách trình bày lịch sử truyền thống thông qua các ví dụ cụ thể; giải thích được khái niệm thông sử và nêu được nội dung chính của thông sử. (I. Thông sử và lịch sử theo lĩnh vực, 1.Một số cách trình bày lịch sử truyền thống) 2. Về năng lực: - Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề. - Năng lực riêng: + Rèn luyện cho học sinh kĩ năng sưu tầm, khai thác và sử dụng sử liệu trong học tập lịch sử , trình bày, giải thích, phân tích...sự kiện, quá trình lịch sử liên quan đến bài học, vận dụng kiến thức kĩ năng đã học để giải quyết những tình huống/bài tập nhận thức mới. + Trên cơ sở đó góp phần hình thành và phát triển các năng lực: Tìm hiểu lịch sử, nhận thức lịch sử, vận dụng kiến thức kĩ năng đã học. 3. Về phẩm chất: - Bồi dưỡng các phẩm chất như: Trung thực, sáng tạo, chăm chỉ, trách nhiệm, có ý thức tìm tòi khám phá lịch sử II.THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên: - Giáo án (kế hoạch dạy học): Dựa vào nội dung của Chương trình môn học SGK để chuẩn bị theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất của HS. - Một số tranh ảnh, hiện vật lịch sử, một số tư liệu lịch sử tiêu biểu gắn với nội dung bài học. - Tập bản đồ và tư liệu Lịch sử 10. - Máy tính, tivi . 2. Học sinh: - Sách giáo khoa - Tranh ảnh tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu và sự hướng dẫn của GV
2. III. TIẾN TRÌNH DẠY -HỌC: 1 .HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG a. Mục tiêu: Khơi gợi sự chú ý của HS, giúp HS nhận thức được đây là một sự kiện lịch sử. Tạo tâm thế cho HS đi vào tìm hiểu bài học mới b. Nội dung : Học sinh dưới sự hướng dẫn của giáo viên sẽ trả lời câu hỏi theo yêu cầu của giáo viên c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức d. Tổ chức thực hiện: Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập. - Giáo viên cho HS đọc tư liệu và trả lời câu hỏi Trong phần mở đầu sách Đại Nam Thực Lục các sử quan triều Nguyễn đã viết: “Bọn thần trộm nghĩ: Nước phải có sử, cốt để làm tin với đời nay mà truyền lại cho đời sau. Từ xưa đế vương nổi dạy, công việc các đời làm ra đều ghi vào sử sách, rõ ràng có thể khảo được. Làm thực lục là gồm cả phép biên niên (ghi năm), kí sự (chép việc), chính sử do đấy mà ra”. ? Em hiểu gì về đoạn tư liệu trên? Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập. - HS trả lời câu hỏi. - GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động - GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi. - GV mời HS khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá, chuẩn kiến thưc GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, bổ sung, chuyển sang nội dung mới. Vậy lịch sử thường được trình bày bằng những cách nào? Lịch sử được phân chia theo những lĩnh vực nào? Thế nào là lịch sử dân tộc, lịch sử thế giới? Nội dung chính của lịch sử dân tộc và lịch sử thế giới, đối tượng và phạm vi của lịch sử văn hóa, lịch sử tư tưởng, lịch sử xã hội, lịch sử kinh tế là gì? Chúng ta cùng tìm hiểu trong chuyên đề 1: Các lĩnh vực của sử học. 2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Hoạt động 1. Một số cách trình bày lịch sử truyền thống
3. a. Mục tiêu: Tóm tắt được một số cách trình bày lịch sử truyền thống thông qua các ví dụ cụ thể. b. Nội dung : Học sinh nghiên cứu sách giáo khoa quan sát tranh ảnh, thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức d. Tổ chức thực hiện: Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập GV tổ chức cho HS làm việc theo cặp đôi và trả lời câu hỏi sau: ? Đọc thông tin và quan sát các hình từ 3 đến hình 8 hãy tóm tắt một số cách trình bày lịch sử truyền thống. Lấy ví dụ. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập - HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập. - GV lấy ví dụ cho HS về một số cách trình bày lịch sử truyền thống + Lịch sử bằng chữ viết +Chuyện kể lịch sử, lễ hội, ca múa, hình ảnh, phim kịch
4. Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động - Nhóm HS lần lượt trả lời các câu hỏi Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của học sinh. GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh. I.Thông sử và lịch sử theo các lĩnh vực 1. Một số cách trình bày lịch sử truyền thống - - Sách: Việc biên soạn những tác phẩm lịch sử bằng chữ viết thông qua việc tạo ra những cuốn sách dưới nhiều hình thức và vật liệu khác nhau - Ngoài sách việc tái hiện lịch sử và trình bày còn được thể hiện bằng nhiều hình thức khác như: Chuyện kể lịch sử, lễ hội, ca múa, hình ảnh, phim kịch 3. HOẠT ĐỘNG LUYÊN TẬP a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức b. Nội dung: GV giao nhiệm vụ cho HS trả lời câu hỏi củng cố kiến thức c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS d. Tổ chức thực hiện: Bước 1: GV giao nhiêm vụ cho HS: Câu 1. Hãy cho biết các tác phẩm, cách tái hiện lịch sử sau đây tương ứng với hình thức trình bày truyền thống nào a. Đại Nam thực lục 1. Chuyện kể lịch sử b. Sơn Tinh-Thủy Tinh 2. Hình thức Thực lục
5. c. Lịch sử Đông Nam Á 3. Hình thức nghệ thuật d. Phim Hà Nội mùa đông 1946 4. Công trình nghiên cứu B2: Thực hiện nhiệm vụ - HS trả lời câu hỏi B3: Báo cáo kết quả hoạt động - GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi. - HS trả lời B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét. Sản phẩm:1-b,2-a,3-d,4-c 4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã có để thực hiện nhiệm vụ được giao. Thông qua đó HS rèn luyện khả năng tìm kiếm, tiếp cận và xử lí thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, góp phần hình thành và phát triển năng lực tự tìm hiểu lịch sử, tự học lịch sử. b. Nội dung: GV giao cho HS thực hiện ngoài giờ học trên lớp. c. Sản phẩm: Bài trả lời theo câu hỏi của giáo viên d. Tổ chức thực hiện: Bước 1: GV giao nhiêm vụ 1 cho HS: Giáo viên giao nhiệm vụ cho HS : Em hãy sưu tầm và giới thiệu một số chuyện kể, công trình nghiên cứu về quốc gia Âu Lạc B2: Thực hiện nhiệm vụ - GV hướng dẫn các em tìm hiểu yêu cầu của đề. - HS đọc và xác định yêu cầu của bài tập. B3: Báo cáo kết quả hoạt động - GV hướng dẫn các em cách nộp sản phẩm cho GV sau khi hoàn thành. - HS làm bài tập ra giấy và nộp lại cho GV qua hệ thống CNTT mà GV hướng dẫn. B4: Kết luận, nhận định (GV) - Nhận xét ý thức làm bài của HS, nhắc nhở những HS không nộp bài hoặc nộp bài không đúng qui định (nếu có). - Dặn dò HS những nội dung cần học ở nhà và chuẩn bị cho bài học sau.
6. Ngày 22-10-2023 GIÁO VIÊN Trần Thu Hương